Όλοι νομίζουμε ότι ξέρουμε να βάζουμε πλυντήριο. Είναι απλό, σωστά; Πετάς τα ρούχα μέσα, ρίχνεις μια δόση απορρυπαντικού, πατάς το κουμπί και φεύγεις. Όμως, αν το καλοσκεφτείτε, πόσες φορές βγάλατε μια μπλούζα που μύριζε ακόμα «κλεισούρα» ή βρήκατε άσπρες στάμπες πάνω στο αγαπημένο σας μαύρο τζιν; Η αλήθεια είναι πως το 80% των ανθρώπων χρησιμοποιεί λάθος ποσότητα απορρυπαντικού. Είτε από υπερβολικό ζήλο για καθαριότητα είτε από βιασύνη, καταλήγουμε να σπαταλάμε χρήματα και να φθείρουμε τις ίνες των υφασμάτων.
Το απορρυπαντικό δεν είναι απλώς ένα σαπούνι που αφρίζει. Είναι ένα χημικό μείγμα που πρέπει να δράσει σε συγκεκριμένη θερμοκρασία και χρόνο. Αν βάλετε πολύ, ο αφρός εγκλωβίζει τη βρωμιά στις πτυχές του ρούχου αντί να την απομακρύνει. Αν βάλετε λίγο, τα άλατα του νερού θα κάνουν τα ρούχα σας σκληρά σαν χαρτόνι. Είναι μια λεπτή ισορροπία που οι περισσότεροι αγνοούμε γιατί κανείς δεν κάθεται να διαβάσει το manual του πλυντηρίου στις 11 το βράδυ μετά από μια κουραστική μέρα.
Η κρίσιμη ερώτηση: Που μπαίνει το υγρό απορρυπαντικό
Ας λύσουμε το μεγαλύτερο μυστήριο της σύγχρονης οικιακής οικονομίας. Οι περισσότεροι κοιτάμε τη θήκη του πλυντηρίου και βλέπουμε τρία διαφορετικά τμήματα με περίεργα σύμβολα. Το ερώτημα που μπαινει το υγρο απορρυπαντικο στο πλυντηριο ρουχων απασχολεί χιλιάδες νοικοκυριά κάθε μέρα. Συνήθως, η θήκη με τον λατινικό αριθμό II ή το σύμβολο L είναι η κύρια θέση. Εκεί πάει το υγρό για το βασικό πρόγραμμα πλύσης.
Ωστόσο, υπάρχει μια παγίδα. Αν το πλυντήριό σας είναι παλιό, το υγρό μπορεί να τρέξει αμέσως μέσα στον κάδο πριν καν ξεκινήσει το νερό. Σε αυτή την περίπτωση, η χρήση μιας δοσομετρικής μπάλας που μπαίνει απευθείας πάνω από τα ρούχα είναι η καλύτερη λύση. Μάλιστα, το 65% των τεχνικών πλυντηρίων υποστηρίζει ότι η τοποθέτηση του υγρού απευθείας στον κάδο προστατεύει τη θήκη από τη συσσώρευση γλίτσας και μούχλας. Αν χρησιμοποιείτε υγρό σε χαμηλές θερμοκρασίες, πχ 30 βαθμούς, η απευθείας επαφή με τα ρούχα βοηθάει τα ένζυμα να δράσουν πιο γρήγορα.
Η δοσολογία είναι το παν και οι αριθμοί δεν λένε ψέματα
Έχετε προσέξει ποτέ τη γραμμή στο καπάκι του απορρυπαντικού; Οι περισσότεροι την αγνοούμε και γεμίζουμε το καπάκι μέχρι πάνω. Μεγάλο λάθος. Οι κατασκευαστές απορρυπαντικών θέλουν να καταναλώνετε γρήγορα το προϊόν, αλλά το πλυντήριό σας υποφέρει. Για ένα κανονικό φορτίο 5-7 κιλών με μέτρια λερωμένα ρούχα, 35-45 ml υγρού απορρυπαντικού είναι υπεραρκετά.
Πίνακας Δοσολογίας ανάλογα με τη Σκληρότητα του Νερού
|
Σκληρότητα Νερού |
Ελαφρώς Λερωμένα |
Πολύ Λερωμένα |
|
Μαλακό |
30 ml |
50 ml |
|
Μέτριο |
45 ml |
65 ml |
|
Σκληρό |
60 ml |
85 ml |
Το νερό στην Ελλάδα είναι συχνά σκληρό, ειδικά στα νησιά και στην Αττική. Αυτό σημαίνει ότι τα άλατα εξουδετερώνουν τη δράση του σαπουνιού. Αν δείτε ότι τα ρούχα βγαίνουν θαμπά, ίσως χρειάζεται να αυξήσετε τη δόση κατά 15% ή να προσθέσετε ένα αποσκληρυντικό. Μην το παρακάνετε όμως. Το πολύ απορρυπαντικό δημιουργεί ένα στρώμα «βιοφίλμ» στις σωληνώσεις του πλυντηρίου, το οποίο είναι η νούμερο ένα αιτία για τις δυσάρεστες οσμές.
Υγρό ή σκόνη: Η αιώνια μάχη στο ράφι του σούπερ μάρκετ
Εδώ οι απόψεις διίστανται και οι περισσότεροι διαλέγουμε με βάση το άρωμα. Κακώς. Η σκόνη περιέχει λευκαντικούς παράγοντες που λειτουργούν τέλεια στα λευκά και στους 60 βαθμούς. Το υγρό από την άλλη είναι ο βασιλιάς των χρωματιστών και των χαμηλών θερμοκρασιών. Δεν αφήνει υπολείμματα και διαλύεται ακαριαία.
- Λευκά είδη: Χρησιμοποιήστε σκόνη για να αποφύγετε το «γκρίζαρισμα».
- Μαύρα και σκούρα: Μόνο υγρό, αλλιώς θα καταλήξετε με άσπρες γραμμές.
- Ευαίσθητα: Υγρό ειδικό για μάλλινα ή μετάξια, με χαμηλό pH.
- Αθλητικά ρούχα: Υγρό χωρίς μαλακτικό, γιατί το μαλακτικό φράζει τους πόρους των τεχνικών υφασμάτων.
Ειλικρινά, νομίζω πως το υγρό είναι πιο πρακτικό για την καθημερινότητα, αλλά μια συσκευασία σκόνης για τα σεντόνια και τις πετσέτες πρέπει να υπάρχει σε κάθε σπίτι. Οι πετσέτες ειδικά χρειάζονται τη δύναμη της σκόνης για να παραμείνουν απορροφητικές και να μην αποκτήσουν εκείνη την περίεργη μυρωδιά υγρασίας.
Η θερμοκρασία πλύσης και η χημεία του καθαρισμού
Πολλοί από εμάς κουβαλάμε ακόμα την πεποίθηση ότι όσο πιο ζεστό είναι το νερό, τόσο πιο καθαρά θα βγουν τα ρούχα στο τέλος. Πρόκειται για έναν μύθο που επιβιώνει από την εποχή των γιαγιάδων μας, τότε που τα απορρυπαντικά ήταν απλά σαπούνια και το βράσιμο των ρούχων ήταν ο μόνος τρόπος για να απολυμανθούν οι πάνες και τα σεντόνια. Σήμερα, η τεχνολογία έχει προχωρήσει τόσο πολύ που τα σύγχρονα απορρυπαντικά είναι γεμάτα με ένζυμα τα οποία είναι σχεδιασμένα να ενεργοποιούνται και να διασπούν τους λεκέδες ακόμα και στους 20 βαθμούς Κελσίου. Στην πραγματικότητα, το καυτό νερό μπορεί συχνά να κάνει τη ζημιά χειρότερη, αφού σταθεροποιεί λεκέδες όπως το αίμα ή ο ιδρώτας πάνω στις ίνες, κάνοντας την αφαίρεσή τους αδύνατη.
Το οικονομικό κομμάτι είναι επίσης συγκλονιστικό αν το δούμε με αριθμούς. Το 90% της ενέργειας που καταναλώνει ένα μέσο πλυντήριο πηγαίνει αποκλειστικά στη θέρμανση του νερού και όχι στην περιστροφή του κάδου. Αν αποφασίσετε να πλένετε σταθερά στους 30 αντί για τους 40 βαθμούς, εξοικονομείτε περίπου 35% στο κόστος του ρεύματος για κάθε πλύση. Είναι μια τεράστια διαφορά που φαίνεται στο τέλος του χρόνου στον λογαριασμό σας.
Φυσικά, υπάρχουν και οι εξαιρέσεις όπου η θερμότητα είναι απαραίτητη. Τα εσώρουχα, οι πετσέτες μπάνιου και τα κλινοσκεπάσματα χρειάζονται τουλάχιστον 60 βαθμούς. Αυτό δεν γίνεται για να φύγουν οι λεκέδες, αλλά για να εξοντωθούν τα βακτήρια, οι μύκητες και τα ακάρεα της σκόνης που συσσωρεύονται εκεί. Αλλά για την καθημερινή σας μπλούζα που φορέσατε μερικές ώρες στο γραφείο ή για ένα τζιν που δεν έχει λάσπες, οι 30 βαθμοί είναι το ιδανικό σημείο. Προστατεύετε το χρώμα από το ξεθώριασμα, διατηρείτε την ελαστικότητα στο ύφασμα και κρατάτε το πορτοφόλι σας γεμάτο. Ίσως τελικά το μυστικό να μην είναι η κάψα του νερού, αλλά η σωστή επιλογή προγράμματος.
Προσοχή στην υπερφόρτωση του κάδου
Αυτό είναι ίσως το πιο συνηθισμένο λάθος που κάνουμε όλοι όταν η στοίβα με τα άπλυτα φτάνει μέχρι το ταβάνι. Στοιβάζουμε τα ρούχα με δύναμη μέσα στον κάδο μέχρι να μην κλείνει η πόρτα, νομίζοντας ότι έτσι κερδίζουμε χρόνο και γλιτώνουμε μια επιπλέον πλύση. Στην πραγματικότητα, συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο. Το απορρυπαντικό χρειάζεται απαραίτητα ελεύθερο χώρο για να κυκλοφορήσει μαζί με το νερό ανάμεσα στις ίνες. Αν ο κάδος είναι τίγκα, το νερό δεν μπορεί να διαπεράσει τα υφάσματα. Το αποτέλεσμα είναι το απορρυπαντικό να εγκλωβιστεί σε μια γωνία ή σε μια πτυχή ενός ρούχου, να δημιουργήσει μια άσχημη στάμπα και τα υπόλοιπα ρούχα να μείνουν απλώς βρεγμένα και βρώμικα.
Επιπλέον, η υπερφόρτωση καταπονεί το μοτέρ και τα αμορτισέρ του πλυντηρίου σας. Όταν τα ρούχα είναι υπερβολικά πολλά, γίνονται μια βαριά μάζα που χτυπάει στα τοιχώματα κατά το στύψιμο, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε πολύ ακριβές βλάβες. Ο χρυσός κανόνας που πρέπει να θυμάστε πάντα είναι η μία παλάμη. Πρέπει να μπορείτε να βάλετε την παλάμη σας όρθια στο πάνω μέρος του κάδου, ακριβώς πάνω από τα ρούχα, χωρίς να πιέζετε. Αν η παλάμη σας δεν χωράει να κινηθεί ελεύθερα, τότε πρέπει οπωσδήποτε να βγάλετε τουλάχιστον δύο παντελόνια ή μερικές μπλούζες.
Μια άλλη σημαντική λεπτομέρεια που πολλοί βαριόμαστε να κάνουμε είναι να γυρίζουμε τα ρούχα από την ανάποδη πλευρά πριν τα ρίξουμε μέσα. Αυτό είναι κρίσιμο γιατί η κύρια τριβή κατά την πλύση συμβαίνει ανάμεσα στα ίδια τα ρούχα. Γυρίζοντάς τα, προστατεύετε την εξωτερική καλή πλευρά του υφάσματος από τη φθορά και τα κομπάκια. Οι έρευνες δείχνουν ότι αυτή η απλή κίνηση διατηρεί τα χρώματα ζωντανά για 20 με 30 τοις εκατό περισσότερες πλύσεις σε σχέση με το να τα πλένετε από την κανονική.
Συντήρηση του πλυντηρίου για καθαρά ρούχα
Είναι πραγματικά οξύμωρο, αλλά δεν μπορείς να έχεις καθαρά ρούχα αν το πλυντήριο που τα πλένει είναι βρώμικο. Πολλοί θεωρούν ότι επειδή το μηχάνημα δουλεύει συνεχώς με σαπούνια, καθαρίζεται αυτόματα μόνο του. Δυστυχώς, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Τα υπολείμματα από το απορρυπαντικό, το υπερβολικό μαλακτικό και τα χνούδια των ρούχων δημιουργούν με τον καιρό μια γλοιώδη μάζα πίσω από τον κάδο που δεν είναι ορατή με το μάτι. Αυτή η γλίτσα είναι το τέλειο περιβάλλον για την ανάπτυξη μούχλας και βακτηρίων, που είναι και η κύρια αιτία για εκείνη την περίεργη μυρωδιά που μερικές φορές έχουν τα ρούχα σας μόλις βγουν από την πλύση.
Για να αποφύγετε αυτά τα προβλήματα, καθιερώστε μια ρουτίνα καθαρισμού μία φορά το μήνα. Κάντε μια πλύση στους 90 βαθμούς με άδειο κάδο χρησιμοποιώντας λευκό ξύδι ή ένα ειδικό καθαριστικό πλυντηρίου που αφαιρεί τα άλατα. Επίσης, μην αμελείτε το λάστιχο της πόρτας. Εκεί μαζεύεται νερό που λιμνάζει και δημιουργεί μαύρη μούχλα. Μετά από κάθε πλύση, σκουπίστε το λάστιχο με ένα στεγνό πανί και αφήνετε την πόρτα ανοιχτή για να στεγνώνει ο κάδος φυσικά. Αν την κλείνετε αμέσως, εγκλωβίζετε την υγρασία και δημιουργείτε ένα μικρό θερμοκήπιο για μικρόβια.
Μην ξεχνάτε τη θήκη του απορρυπαντικού. Βγάλτε την τελείως έξω και πλύνετε την κάτω από τη βρύση με μια παλιά οδοντόβουρτσα για να φύγουν τα ξεραμένα σαπούνια. Τέλος, το φίλτρο στο κάτω μέρος της συσκευής πρέπει να ελέγχεται κάθε 3 με 4 μήνες. Θα εκπλαγείτε με το τι μπορεί να βρείτε εκεί μέσα, από κέρματα και φουρκέτες μέχρι ξεχασμένα κουμπιά που εμποδίζουν την αποστράγγιση του νερού. Ίσως όλο αυτό σας ακούγεται βαρετό ή χρονοβόρο, αλλά αυτή η ελάχιστη συντήρηση θα γλιτώσει το πλυντήριό σας από έναν πρόωρο θάνατο και θα σας εξασφαλίσει ότι τα ρούχα σας θα μυρίζουν πάντα φρεσκάδα και όχι υγρασία.
Συχνά λάθη που πρέπει να αποφύγετε
Μερικές φορές νομίζουμε ότι κάνουμε το σωστό, αλλά καταστρέφουμε τα ρούχα μας χωρίς να το καταλαβαίνουμε. Για παράδειγμα, το να βάζετε μαλακτικό σε κάθε πλύση. Το μαλακτικό είναι σαν το conditioner στα μαλλιά. Αν βάλετε πολύ, τα βαραίνει. Στις πετσέτες, το μαλακτικό μειώνει την απορροφητικότητά τους κατά σχεδόν 40%. Χρησιμοποιήστε το με μέτρο ή αντικαταστήστε το με λίγο ξύδι. Το ξύδι μαλακώνει τα ρούχα, εξουδετερώνει τις οσμές και δεν αφήνει καμία μυρωδιά μετά το στέγνωμα.
Ένα άλλο λάθος είναι το τρίψιμο των λεκέδων. Αν δείτε έναν λεκέ, μην τον τρίψετε με μανία πριν τη πλύση. Θα καταστρέψετε τις ίνες. Αντ’ αυτού, βάλτε λίγο υγρό απορρυπαντικό πάνω στο λεκέ, αφήστε το 10 λεπτά και μετά βάλτε το στο πλυντήριο. Η χημεία θα κάνει τη δουλειά για εσάς.
Τελικά, το πλύσιμο των ρούχων είναι περισσότερο επιστήμη και λιγότερο αγγαρεία. Αν προσέχετε την ποσότητα, τη θέση που μπαίνει το απορρυπαντικό και τη θερμοκρασία, τα ρούχα σας θα φαίνονται καινούργια για χρόνια. Και ειλικρινά, ποιος δεν θέλει να φοράει μια μπλούζα που μοιάζει σαν να την αγόρασε χθες;